ભારત અને ઇટાલી વચ્ચેના સંબંધો હવે એક નિર્ણાયક તબક્કે પહોંચ્યા છે. તાજેતરના વર્ષોમાં, આપણા સંબંધો અભૂતપૂર્વ ગતિ સાથે વિસ્તર્યા છે, જે એક સૌહાર્દપૂર્ણ મિત્રતામાંથી સ્વતંત્રતા અને લોકશાહીના મૂલ્યો તેમજ ભવિષ્ય માટેના સમાન વિઝન પર આધારિત એક વિશેષ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીમાં પરિવર્તિત થયા છે.
એવા સમયે જ્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રણાલી એક ઉંડા પરિવર્તનમાંથી પસાર થઈ રહી છે, ત્યારે ઇટાલી અને ભારત વચ્ચેની ભાગીદારી ઉચ્ચ રાજકીય અને સંસ્થાકીય સ્તરે નિયમિત આદાનપ્રદાન દ્વારા માર્ગદર્શન મેળવી રહી છે, અને એક નવો તથા ઉચ્ચ આયામ પ્રાપ્ત કરી રહી છે જે આપણી આર્થિક ગતિશીલતા, સામાજિક સર્જનાત્મકતા અને હજારો વર્ષ જૂની સભ્યતાના શાણપણને જોડે છે. આપણો સહયોગ આપણી એ સહિયારી જાગૃતિને પ્રતિબિંબિત કરે છે કે 21 મી સદીમાં સમૃદ્ધિ અને સુરક્ષા રાષ્ટ્રોની નવીનતા લાવવાની, ઊર્જા સંક્રમણનું સંચાલન કરવાની અને વ્યૂહાત્મક સાર્વભૌમત્વને મજબૂત કરવાની ક્ષમતા દ્વારા આકાર લેશે. આ હેતુ માટે, અમે નવા ઉદ્દેશ્યો પ્રાપ્ત કરવા અને અમારી પૂરક શક્તિઓને એકત્રિત કરવાના હેતુથી અમારા દ્વિપક્ષીય સંબંધોને વધુ ઊંડા અને વૈવિધ્યસભર બનાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ થયા છીએ. અમારો ધ્યેય ઇટાલિયન ડિઝાઇન, ઉત્પાદન શ્રેષ્ઠતા અને વિશ્વ સ્તરના સુપર કોમ્પ્યુટર્સ—જે ઔદ્યોગિક પાવરહાઉસ તરીકે ઇટાલીની સ્થિતિને પ્રતિબિંબિત કરે છે—અને ભારતનો ઝડપી આર્થિક વિકાસ, એન્જિનિયરિંગ પ્રતિભા, વ્યાપ તથા 100 થી વધુ યુનિકોર્ન અને 200,000 સ્ટાર્ટ-અપ્સ ધરાવતી નવીનતા અને ઉદ્યોગસાહસિક ઇકોસિસ્ટમ વચ્ચે એક શક્તિશાળી તાલમેલ (સિનર્જી) બનાવવાનો છે. આ કોઈ સામાન્ય એકીકરણ નથી, પરંતુ મૂલ્યનું સહ-સર્જન છે જ્યાં આપણી સંબંધિત ઔદ્યોગિક શક્તિઓ એકબીજાને વિસ્તૃત કરે છે.
યુરોપિયન યુનિયન અને ભારત વચ્ચેનો મુક્ત વ્યાપાર કરાર બંને દિશામાં વ્યાપાર અને રોકાણમાં વધારો કરવાનો માર્ગ મોકળો કરે છે. અમે સંરક્ષણ અને એરોસ્પેસ, સ્વચ્છ ટેકનોલોજી, મશીનરી, ઓટોમોટિવ ઘટકો (પાર્ટ્સ), રસાયણો, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, ટેક્સટાઇલ, કૃષિ-ખાદ્ય, પ્રવાસન અને અન્ય ક્ષેત્રો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરીને વર્ષ 2029 સુધીમાં ઇટાલી અને ભારત વચ્ચેના વ્યાપાર માટે 20 અબજ યુરોનો લક્ષ્યાંક પ્રાપ્ત કરવા અને તેનાથી આગળ વધવા માંગીએ છીએ.
“મેડ ઇન ઇટાલી” હંમેશા વિશ્વભરમાં શ્રેષ્ઠતાનું પર્યાય રહ્યું છે, અને આજે તે “મેક ઇન ઇન્ડિયા” પહેલના ઉચ્ચ-ગુણવત્તાના લક્ષ્યો સાથે કુદરતી તાલમેલ ધરાવે છે. આ સંદર્ભમાં, ભારત માટેના ઉત્પાદનમાં ઇટાલિયન વ્યવસાયોનો વધતો રસ અને ઇટાલીમાં ભારતીય ઉદ્યોગોની વધતી જતી ઉપસ્થિતિ, જે હવે બંને પક્ષે 1000 થી વધુ છે, તે એક હકારાત્મક સંકેત છે જે આપણી સપ્લાય ચેઇનના એકીકરણને મજબૂત કરશે.
તકનીકી નવીનતા આપણી ભાગીદારીના હાર્દમાં રહેલી છે. આગામી દાયકાઓ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ક્વોન્ટમ કમ્પ્યુટિંગ, અદ્યતન ઉત્પાદન, ક્રિટિકલ મિનરલ્સ અને ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર જેવા ક્ષેત્રોમાં પ્રગતિ દ્વારા અંકિત, અપરિમેય વ્યાપની તકનીકી ક્રાંતિ દ્વારા આકાર લેશે. ભારતની ગતિશીલ નવીનતા ઇકોસિસ્ટમ, અત્યંત કુશળ વ્યાવસાયિક પ્રતિભાઓના ભંડાર સાથે મળીને, અને ઇટાલીની અદ્યતન ઔદ્યોગિક ક્ષમતાઓ ઉપરોક્ત ક્ષેત્રોમાં અમારા સહયોગને કુદરતી અને વ્યૂહાત્મક બંને બનાવે છે. આપણી યુનિવર્સિટીઓ અને સંશોધન કેન્દ્રો વચ્ચે વધતી જતી ભાગીદારી આને સમર્થન આપશે. ભારતનું ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પહેલેથી જ મોટી સંખ્યામાં દેશોમાં, ખાસ કરીને ગ્લોબલ સાઉથમાં ગુંજી રહ્યું છે. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ખાસ કરીને, આપણા સમાજો અને વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થાને પહેલેથી જ પ્રભાવિત કરી રહ્યું છે. એઆઈ (AI) નો વિકાસ જવાબદાર અને માનવ-કેન્દ્રિત હોય તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે ઇટાલી અને ભારત લાંબા સમયથી સહયોગ કરી રહ્યા છે. આ પરિપ્રેક્ષ્યમાં, ભારત અને ઇટાલી એઆઈ (AI) ને સર્વસમાવેશી વિકાસ માટેના એક શક્તિશાળી સાધન તરીકે પણ જુએ છે, ખાસ કરીને ગ્લોબલ સાઉથ માટે, જ્યાં ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને સુલભ, બહુભાષી ટેકનોલોજીઓ વિભાજનને ગહન કરવાના બદલે તેને દૂર કરી શકે છે. ભારતના ‘માનવ’ (MANAV) ના વિઝન—ટેકનોલોજીના કેન્દ્રમાં માનવને રાખવું—અને ઇટાલીની તેની માનવતાવાદી પરંપરામાં રહેલી માનવ-કેન્દ્રિત ‘એલ્ગોર-એથિક્સ’ (algor-ethics) ને પ્રોત્સાહન આપવાની આગેવાનીના આધારે, આપણી ભાગીદારી એ સુનિશ્ચિત કરવા માંગે છે કે એઆઈ (AI) સામાજિક સશક્તિકરણ માટે ઉત્પ્રેરક તરીકે કામ કરે. અમારો અભિગમ ભારતના ડિજિટલ વ્યાપને ઇટાલીની નૈતિક અને ઔદ્યોગિક કુશળતા સાથે જોડે છે, જે સુનિશ્ચિત કરે છે કે ટેકનોલોજી માનવીય ગૌરવની સેવા કરે. સુરક્ષિત ડિજિટલ સહયોગ, ક્ષમતા નિર્માણ અને સ્થિતિસ્થાપક સાયબર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરમાં શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિઓ શેર કરીને, અમારો ઉદ્દેશ્ય એક ખુલ્લી, વિશ્વાસપાત્ર અને સમાન ડિજિટલ સ્પેસ બનાવવાનો છે જેમાં દરેક રાષ્ટ્ર એઆઈ (AI) માંથી આકાર લઈ શકે અને લાભ મેળવી શકે. આ પરિપ્રેક્ષ્ય ઇટાલીના જી7 (G7) પ્રમુખપદ અને નવી દિલ્હીમાં યોજાયેલી એઆઈ ઇમ્પેક્ટ સમિટ 2026 ના પરિણામોનો મુખ્ય ભાગ છે. એઆઈ (AI) ને મનુષ્યો દ્વારા મનુષ્યો માટે બનાવવામાં આવેલ સાધન તરીકે સમજવાનો અર્થ એ છે કે દ્રઢપણે જાહેર કરવું કે ટેકનોલોજી વ્યક્તિઓનું સ્થાન લઈ શકતી નથી કે તેમના મૂળભૂત અધિકારોને નબળા પાડી શકતી નથી, કે જાહેર ચર્ચામાં હેરાફેરી કરવા અથવા લોકશાહી પ્રક્રિયાઓમાં ફેરફાર કરવા માટે તેનો ઉપયોગ કરી શકાતો નથી. વધુને વધુ પરસ્પર જોડાયેલી દુનિયામાં સ્વતંત્રતા અને માનવીય ગૌરવના રક્ષણ માટેનો અમારો અભિગમ આ જ પડકાર પર નિર્ભર છે.
આપણો સહયોગ અવકાશ (સ્પેસ) ક્ષેત્રને પણ આવરી લે છે. અવકાશ સંશોધન અને સેટેલાઇટ ટેકનોલોજીમાં ભારતની પ્રભાવશાળી પ્રગતિ, ઇટાલીની એરોસ્પેસ એન્જિનિયરિંગ શ્રેષ્ઠતા સાથે મળીને, સંયુક્ત પહેલ અને આગામી પેઢીની ટેકનોલોજીના વિકાસ માટે નોંધપાત્ર તકો પ્રદાન કરે છે.
રાષ્ટ્રોની સમૃદ્ધિ સુનિશ્ચિત કરવા માટે સુરક્ષા અને સ્થિરતા આવશ્યક છે. ઇટાલી અને ભારત સંરક્ષણ, સુરક્ષા અને વ્યૂહાત્મક ટેકનોલોજી જેવા ક્ષેત્રોમાં તેમના સહયોગને વધુ મજબૂત કરવા ઈચ્છે છે. અમારો સહયોગ નિર્ણાયક દરિયાઈ માર્ગોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવામાં, આતંકવાદ, આંતરરાષ્ટ્રીય ગુનાહિત નેટવર્ક્સ, ડ્રગ્સની હેરાફેરી, સાયબર ગુનાઓ અને માનવ તસ્કરી જેવા જોખમો સામે સ્થિતિસ્થાપકતા મજબૂત કરવામાં મદદ કરશે.
ઊર્જા એ આપણી ભાગીદારીનો અન્ય એક મુખ્ય સ્તંભ છે. વૈવિધ્યસભર ઊર્જા સ્ત્રોતો તરફ વૈશ્વિક સંક્રમણ માટે નવીનતા, રોકાણ અને સહયોગની જરૂર છે. ભારત અને ઇટાલી પુનઃપ્રાપ્ય ઊર્જાથી લઈને હાઇડ્રોજન ટેકનોલોજી સુધી અને સ્માર્ટ ગ્રીડથી લઈને મજબૂત માળખાકીય સુવિધાઓ સુધી સહયોગ કરી રહ્યા છે. ગ્રીન હાઇડ્રોજન નિકાસ માટે હબ બનવા માટેનો ભારતનો પ્રયાસ પુષ્કળ સંભાવનાઓ પ્રદાન કરે છે, ત્યારે તે પુનઃપ્રાપ્ય માળખાકીય સુવિધાઓમાં ઇટાલીની અદ્યતન ટેકનોલોજી અને યુરોપ માટે ઊર્જાના પ્રવેશદ્વાર (એનર્જી ગેટવે) તરીકેની તેની વ્યૂહાત્મક ભૂમિકાને સંપૂર્ણ રીતે પૂરક બનાવે છે. આ સંદર્ભમાં ભારતની આગેવાની હેઠળની મુખ્ય પહેલો—ઇન્ટરનેશનલ સોલર એલાયન્સ (ISA), કોએલિશન ફોર ડિઝાસ્ટર રેઝિલિયન્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (CDRI) અને ગ્લોબલ બાયોફ્યુઅલ્સ એલાયન્સ (GBA)—માં અન્ય દેશોની સાથે અમારો સહયોગ પણ મહત્વપૂર્ણ છે.
ભૌતિક, ડિજિટલ અને માનવીય જોડાણ એ તાર છે જે આપણને એકસાથે વણે છે. ભારત અને ઇટાલી બંને વૈશ્વિક અર્થવ્યવસ્થાના બે નિર્ણાયક હબ, ઇન્ડો-પેસિફિક અને મેડિટેરેનિયનના હાર્દમાં સ્થિત છે—એવા પ્રદેશો કે જેને અલગ ક્ષેત્રો તરીકે જોઈ શકાય નહીં, પરંતુ તેના બદલે વધુને વધુ પરસ્પર જોડાયેલી જગ્યાઓ તરીકે જોઈ શકાય છે. વાસ્તવમાં, આપણે જેને ઇન્ડો-મેડિટેરેનિયન કહી શકાય તેનો ઉદય જોઈ રહ્યા છીએ, જે હિંદ મહાસાગરને યુરોપ સાથે બાંધતા વ્યાપાર, ટેકનોલોજી, ઊર્જા, ડેટા અને વિચારો માટેનો એક મહત્વપૂર્ણ કોરિડોર છે. આ પરસ્પર જોડાયેલી જગ્યાની અંદર જ અમારો સંબંધ સ્વાભાવિક રીતે એક વિશેષ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીમાં વિકસે છે—જે બે ખંડોને જોડે છે અને નવી વૈશ્વિક ગતિશીલતાને આકાર આપે છે.
આ સંદર્ભમાં, ઇન્ડિયા-મિડલ ઇસ્ટ-યુરોપ ઇકોનોમિક કોરિડોર (IMEC) એ આધુનિક પરિવહન અને માળખાકીય સુવિધાઓ, ડિજિટલ નેટવર્ક્સ, ઊર્જા પ્રણાલીઓ અને સ્થિતિસ્થાપક સપ્લાય ચેઇન્સ દ્વારા આપણા પ્રદેશોને જોડવાના ઉદ્દેશ્યવાળા વિઝનને રજૂ કરે છે. ભારત અને ઇટાલી આ વિઝનને વાસ્તવિકતા બનાવવા માટે અન્ય ભાગીદારો સાથે મળીને કામ કરવા માટે પણ પ્રતિબદ્ધ છે.
આપણે આપણા રાષ્ટ્રો વચ્ચેની ઊંડી ભાગીદારી અને શાશ્વત સાંસ્કૃતિક સંબંધોના આધારે આપણા સહિયારા પડકારોનો સામનો કરી શકીએ છીએ. ભારતીય સંસ્કૃતિમાં, “ધર્મ” નો ખ્યાલ એ જવાબદારીની ભાવના જગાડે છે જે આપણા કાર્યોનું માર્ગદર્શન કરતી હોવી જોઈએ, જ્યારે “વસુધૈવ કુટુંબકમ”—સમગ્ર વિશ્વ એક પરિવાર છે—નો સિદ્ધાંત આ પરસ્પર જોડાયેલા ડિજિટલ યુગમાં શક્તિશાળી રીતે ગુંજી રહ્યો છે. આવા મૂલ્યો પુનર્જાગરણ (રેનેસાં) માં રહેલી ઇટાલીની માનવતાવાદી પરંપરામાં કુદરતી પડઘો પામે છે, જે પ્રત્યેક વ્યક્તિના ગૌરવ અને લોકોને તથા સમાજોને એકજૂથ કરવાની સંસ્કૃતિની શક્તિ પર પ્રકાશ પાડે છે. અમારો સહિયારો દ્રષ્ટિકોણ, તેથી, આપણા લોકોને કેન્દ્રમાં રાખીને એક મજબૂત અને પ્રગતિશીલ ભારત-ઇટાલી ભાગીદારીનો પાયો નાખવાનો છે.
